Geçmişten Günümüze: Duanın Kabul Olma Arayışı Üzerine Tarihsel Bir Yolculuk Bir tarihçi olarak geçmişi anlamaya çalışırken, insanlığın en derin ortak paydasına sıkça rastlarım: dua. Binlerce yıldır insanlar, dertlerine çare, gönüllerine huzur, hayatlarına anlam bulmak için ellerini gökyüzüne kaldırmıştır. Ancak dua, sadece bir sözler bütünü değil; inanç, teslimiyet ve içsel dönüşümün tarih boyunca süregelen bir sembolüdür. Bu yazıda, “Duanın kabul olması için ne yapmalıyım?” sorusuna tarihsel, kültürel ve manevi bir perspektiften bakacağız. Çünkü bazen cevap, kelimelerde değil; insanlığın yüzyıllardır yürüdüğü yolda gizlidir. Duanın Tarihsel Kökleri: İlk Çağlardan Günümüze Manevi Bir Dil Dua, insanlık tarihinin en eski iletişim biçimlerinden biridir. Arkeolojik kazılarda…
Yorum BırakKategori: Makaleler
Çok Yemek Yiyen Kişiye Ne Denir? Eğitimcinin Perspektifinden Bir Bakış Yemekle İlişki: Eğitimle Değişen Davranışlar Bir eğitimci olarak, her gün yeni bir şeyler öğrenmenin gücüne inanıyorum. Öğrenme, sadece bir bilgi aktarımı değil, bir dönüşüm sürecidir. Öğrencilerimizin düşünce biçimlerini, davranışlarını ve algılarını değiştirebilmek, gerçek anlamda eğitimin gücünü ortaya koyar. Bu yazıda, “çok yemek yiyen kişiye ne denir?” sorusunu ele alırken, yalnızca bir davranış biçimini tartışmayacağız. Bu konu, aslında toplumsal ve bireysel etkilerle şekillenen, öğrenme teorilerinden yola çıkarak değerlendirilmesi gereken bir meseledir. Yemekle ilgili alışkanlıklar, toplumları yansıtan, bireyleri etkileyen ve bazen de dönüştüren davranışlardır. Yeme Alışkanlıkları: Bireysel ve Toplumsal Etkiler Birçok kültürde…
8 YorumWord 1 Satır Aralığı Kaç Nk? Siyaset Bilimi Perspektifinden Bir İnceleme Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen: Bir Siyaset Bilimcisinin Girişi Güç, toplumsal ilişkilerin temelini oluşturan, karmaşık ve çoğu zaman görünmeyen bir ağdır. İktidar, sadece bir grup insanın başka bir grup üzerinde kurduğu bir baskı değil, aynı zamanda bir toplumun normlarının, kurumlarının ve ideolojilerinin şekillendirici gücüdür. Siyaset biliminde bu güç ilişkileri, toplumsal düzenin nasıl inşa edildiğini ve sürdürüldüğünü anlamamıza yardımcı olur. Güç, kimi zaman çok belirgin bir şekilde egemen olur, kimi zaman ise görünmeyen bir ağ gibi tüm sosyal ilişkileri etkiler. Peki, bu güç dinamikleri ve toplumsal yapılar, bireylerin yaşamına ve…
8 YorumKandıra–İstanbul Otobüsle Kaç Saat? – “2 Saat” Masalını Bırakalım, Gerçeği Konuşalım Şunu en baştan söyleyeyim: “Kandıra–İstanbul otobüsle iki saatte biter” diyenler ya haftanın en şanslı saatinde yola çıktı ya da kronometreyi gişelerde durdurdu. Bu hat, mesafeden çok; aktarmadan, terminal kaosundan, İstanbul içi son kilometre işkencesinden ölçülür. Cesur bir iddia ortaya atıyorum: Çoğu yolcu için gerçek süre, “harita uygulamalarının rüya senaryosu”ndan uzundur ve biz hâlâ bunun sistematik nedenlerini konuşmaktan kaçıyoruz. Hadi tartışmayı açalım. Kısa cevap: Çoğu senaryoda 2,5–4 saat; yoğunluk ve aktarmayla 4 saati de görebilir. Haritadaki Rakam Başka, Otobüsteki Zaman Başka Mesafe kâğıt üzerinde cici durur: Kandıra–İstanbul hattı ya da…
8 YorumVaat Etmek: Bir Psikolojik Derinlik Analizi Vaat etmek… Sadece kelimelerden ibaret bir eylem mi, yoksa insan ruhunun derinliklerinden yükselen bir güven, bir beklenti ve bazen de bir korku mu? Bir psikolog olarak, insanların vaat verme ve alma davranışlarını inceledikçe, bu basit görünen eylemin altında yatan psikolojik dinamiklerin büyüklüğünü her zaman daha derinden hissediyorum. Her birey, bir vaatte bulunurken farklı bir duygu durumunda olabilir: güven, endişe, arzu, ya da belki de korku. Ancak vaadin nasıl algılandığı ve nasıl yazıldığı da en az duygusal durum kadar önemlidir. TDK’ye göre “vaat etmek” kelimesi, birine söz verme anlamına gelir. Fakat bu söz, yalnızca kelimelerle…
Yorum BırakPaçuli Yağı Nasıl Yapılır? Tarihin Kokusunda Bir Dönüşümün İzleri Bir tarihçi olarak geçmişe bakarken, yalnızca olayları değil, kokuları da duymak isterim. Çünkü koku, zamanın en kalıcı tanığıdır. İnsan belleği çoğu zaman bir koku molekülünün peşinde yüzyıllar öncesine yolculuk eder. Paçuli yağı da böyle bir bellektir — doğunun baharat yollarından batının parfüm laboratuvarlarına uzanan, değişimin kokusunu taşıyan bir hikâye. Paçulinin Kökeni: Uzakdoğu’dan Avrupa’ya Uzanan Bir Serüven Paçuli bitkisi (Pogostemon cablin), Güneydoğu Asya’nın nemli topraklarında doğmuştur. Hindistan, Endonezya ve Filipinler, onun ilk vatanıdır. 18. yüzyılda Avrupa’nın ticaret gemileri Doğu’nun baharatlarını, ipeklerini ve egzotik bitkilerini taşırken paçuli kokusu da yavaş yavaş kıtanın burjuva…
Yorum BırakKalsiyum Klorür ile Kalsiyum Klorür Aynı mı? | Bilimsel Bir Yanılgının Komik Hikayesi Bir gün sosyal medyada biri “Kalsiyum klorür ile kalsiyum klorür aynı mı?” diye sormuş. İlk tepkim şu oldu: “Nasıl yani? Aynı kelimeleri iki kere yazmışsın dostum!” Ama sonra düşündüm… Belki de mesele göründüğü kadar basit değildir. Kim bilir, belki de kimya bile bazen karmaşık ilişkiler yaşar! — İsim Aynı, Ama Kalp Farklı mı? Evet, kağıt üzerinde kalsiyum klorür = CaCl₂. Ama işte mesele tam da burada başlıyor: Her CaCl₂, “aynı ruh hâlinde” değildir! Nasıl ki iki insan aynı adı taşıyabilir ama biri sabah kahvesiz konuşmazken diğeri güne…
Yorum BırakGüdüm Sistemi Nasıl Çalışır? Psikolojik Bir Mercekten İçsel Yönelim Bir Psikoloğun Merakıyla Başlayan Yolculuk İnsan davranışlarının ardındaki görünmez mekanizmaları anlamak isteyen bir psikolog olarak, “güdüm sistemi” denildiğinde aklıma yalnızca bir füze ya da robotik düzenek gelmez. Aksine, insanın kendi içsel yönelimlerini belirleyen, hedeflerine ulaşmasını sağlayan ve davranışlarını şekillendiren derin bir psikolojik sistem gelir. Tıpkı bir roketin hedefe kilitlenmesi gibi, insan zihni de kendi içsel hedeflerine yönelir. Peki bu sistem nasıl işler? Ve neden bazen hedefimizi şaşırırız? Bilişsel Psikoloji Perspektifinden Güdüm: Düşüncenin Navigasyonu Bilişsel psikoloji, insan zihnini bir düşünce makinesi olarak görür. Güdüm sistemimiz burada, bilinçli ve bilinçdışı süreçlerin etkileşimiyle devreye…
8 YorumGözünü Açık Tutmak Ne Demek? Bilincin, Ahlakın ve Varoluşun Felsefi Yolculuğu Giriş: Filozofun Bakışıyla Görmek Bir filozof için görmek, yalnızca retinanın ışığı algılaması değildir; varlığı idrak etmenin bir biçimidir. “Gözünü açık tutmak” deyimi, bu açıdan bakıldığında bir uyanıklık çağrısıdır. Ancak bu uyanıklık, gündelik dikkat değil; farkındalıkla yaşamanın sorumluluğudur. Bu yazıda bu deyimi yalnızca dilsel değil, etik, epistemolojik (bilgi felsefesi) ve ontolojik (varlık felsefesi) boyutlarıyla tartışacağız. Çünkü “gözünü açık tutmak” hem nasıl bilineceğini, hem nasıl yaşanacağını, hem de nasıl var olunacağını sorgulayan bir ifadedir. Etik Perspektif: Uyanıklık ve Ahlaki Duruş Etik açıdan “gözünü açık tutmak”, insanın kendi davranışlarını ve çevresini sürekli…
Yorum BırakGöz Nasıl Algılar? Görmenin Tarihsel ve Toplumsal Serüveni Bir Tarihçinin Samimi Girişi Bir tarihçi olarak sık sık şu soruyu düşünürüm: İnsan, görmeyi ne zaman öğrendi? Elbette doğduğumuz andan itibaren gözlerimiz açık; fakat görmek, yalnızca bir biyolojik işlev değil, tarih boyunca şekillenmiş bir anlamlandırma biçimidir. “Göz nasıl algılar?” sorusu, yalnızca bir fizyolojik süreci anlatmaz; aynı zamanda insanın dünyayı, kendini ve diğerlerini algılama biçimini de açığa çıkarır. Görmenin tarihi, aynı zamanda bilginin, inancın ve bilincin tarihidir. Antik Dönem: Görmenin Felsefi Başlangıcı Antik çağlarda insanlar, gözün nasıl gördüğünü anlamaya çalışırken aynı zamanda “gerçeği” de sorguluyordu. Platon’a göre göz, içinden ışık saçan bir kaynaktı;…
Yorum Bırak